سرکه چوب، محلولی ارگانیک موثر بر عملکرد کمی و کیفی برنج

نوع مقاله : مقاله ترویجی

نویسندگان

1 دانشیار پژوهش، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، موسسه تحقیقات برنج کشور، رشت، ایران

2 کارشناس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، موسسه تحقیقات برنج کشور، رشت، ایران

3 استادیار پژوهش، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، موسسه تحقیقات برنج کشور، آمل، ایران

4 محقق، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، موسسه تحقیقات برنج کشور، رشت، ایران

چکیده

سرکه چوب، از سرد شدن دود آتش حاصل از فرایند سوختن بقایای گیاهی تولید شده که به‌عنوان ماده‌ی آلی با خصوصیات منحصر به‌فرد می‌تواند به‌عنوان بخشی از مواد اصلاح‌کننده خاک و کود آلی در تولید پایدار برنج استفاده شود. وجود ترکیباتی نظیر متانول و فرفورال در سرکه چوب عامل موثر در افزایش صفات رشدی گیاه است؛ این ترکیبات مانند هورمون عمل نموده و موجب تحریک ریشه‌دهی و طویل‌شدن ریشه گیاه می‌شوند. از طرفی، در گیاهان تیمار شده با سرکه چوب، تعادل ترکیبات گیاهی همچون تنظیم‌کننده‌های رشد تغییر کرده به‌طوری‌که میزان رشد گیاه تحت تأثیر قرار می‌گیرد. نتایج بررسی‌های مزرعه‌ای تأثیر مصرف این محصول به‌صورت محلول‌پاشی در زمان حداکثر پنجه‌زنی و آغاز پرشدن دانه با غلظت 5 در هزار و کودآبیاری به‌میزان 50 تا 100 لیتر در هکتار نشان داد که مصرف آبی (کودآبیاری) سرکه چوب سبب افزایش 15 درصدی عملکرد دانه شد و همچنین محلول‌پاشی دو مرحله‌ای در زمان حداکثر پنجه‌زنی و رسیدن دانه سبب افزایش 8/9 درصدی صفت زیست‌توده برنج رقم هاشمی شد. مصرف 100 لیتر در هکتار از این محلول به‌همراه محلول‌پاشی با محلول 5 در هزار حاوی سرکه چوب در مقایسه با عدم مصرف (شاهد) سبب افزایش 27 درصدی محتوای کلسیم، 24 درصدی محتوای منیزیم و 18 درصدی محتوای روی دانه شده است. بنابراین به‌نظر می‌رسد مصرف کودآبیاری (100 لیتر در هکتار) و محلول‌پاشی محلول سرکه چوب در دو مرحله مهم رشد (حداکثر پنجه‌زنی و آغاز پرشدن دانه) می‌تواند علاوه بر افزایش عملکرد به بهبود کیفیت دانه برنج رقم هاشمی در اراضی شالیزاری نیز بیانجامد.

کلیدواژه‌ها